Во екот на повторна ескалација на судирите меѓу Либан и Израел, што доведе до нови ирански закани за спуштање на „рампата“ на Ормускиот теснец – во малиот швајцарски рај – Бургеншток кај Луцерн, официјално стартуваше првата рунда преговори од 60 дневното примирје – кое треба да донесе траен мир на Блискиот Исток. На маса, меѓу другите се три клучни точки – Иран да се откаже од нуклеарната програма, Ормускиот теснец да биде пловен и укинувањето на санкциите од Вашингтон за Техеран.
Американското и Иранското лидерство никогаш не се сретнале на толку високо ниво – а предводникот на делегацијата од Вашингтон – потпреседателот на САД, Џеј Ди Венс, по новиот фронт во Либан порача дека се работи на целосен прекин на огнот и дека треба целосно да се „испеглаат“ несогласувањата меѓу сите вклучени за да се постигне конечен регионален мир. Венс вели дека насоките од Трамп се преку дипломатија да се сврти нов лист на Блискиот Исток, но не исклучува ризик од врачање на состојбите и на „старо“.
„Претседаетлот побара од нас да свртиме нов лист, да го трансформираме нашиот однос со иранскиот народ и да подадеме рака што ќе му покаже на народот во Иран дека, ако вашето раководство е подготвено да се од тоа да биде двигател на регионалната нестабилност, ако се подготвени да се откажат од амбициите за нуклеарно оружје на долг рок, тогаш САД се подготвени фундаментално да го трансформираат односот со таа земја. Тоа, секако е нашата цел, а веќе постигнавме голем напредок во последните неколку часа, а очекувам и дополнителен напредок во наредните часови.“
На масата спроти Венс, специјалниот пратеник Стив Витков и советникот и зет на Трамп, Џеред Кушнер седнаа Багер Галибаф- претседател на иранскиот парламентот и шефот на дипломатијата Абас Арагчи– од кои допрва се очекува првата оценка за текот на преговорите. Во меѓувреме од техеран се огласи претседателот Пезешкијан – кој порача дека Иран нема да се откаже од своето право на збогатување ураниум.
„Сите знаете што говореше претседателот на САД. Тој направи целосно свртување од 180 степени. Велеше дека Иран мора безусловно да се предаде. „Иран нема право да го прави ова, Иран нема право да го прави она“, потоа одржа говор и рече дека „Иран има право да го прави ова, има право да го поседува тоа“, со други зборови тој се смени за 180 степени во споредба со неговите претходни позиции и прифати дека не можат да ги игнорираат нашите права.“
Во преговорите во Швајцарија посредуваат Пакистанскиот премеир – Шехбаз Шариф и началникот на армијата, Асим Мунир кои се подолг период комуникациски канал помеѓу Вашинготн и Техеран, а во таа улога е дојден и катарскиот министер за надворешни Мохамед бин Абдулрахман ал Тани.
Извор: vecer.mk
