Уставен суд со одлука и лекција за институциите: Информациите од јавен карактер им припаѓаат на граѓаните

April 29, 2026
1 min read

Уставниот суд на Северна Македонија донесе одлука во корист на новинар на кој Равојна банка на Македонија не му доставила целосни информации кои се од јавен карактер.

Станува збор за новинар кој побарал информации кои се однесуваат на користење на финансии, односно јавни средства од страна на Развојна банка-субјект во државна сопственост, што несомнено претставува прашање од јавен интерес.

Дополнително, Агенцијата за заштита на правото на слободен пристап до информации од јавен карактер во два наврати утврдила дека имателот на информации – Развојна банка е должен да му ги достави сите информации на барателот, во целост, со што му го признава правото на пристап до тие информации.

Но и покрај извршното решение, Развојната банка не постапува, туку делумно го прифатила барањето, односно споделила агрегирани податоци за бројот на поддржани компании, поделени по сектор година и кредитна програма, но не и список или база на податоци со сите компании (и проектите) кои добиле кредити од Развојна банка во период од 01.01.2020 до денот на добивање одговор на барањето, компании што добиле под-заеми преку комерцијални банки во рамки на кредитни линии финансирани или координирани од Развојна банка.

Уставниот суд смета дека со донесување на оваа Одлука направи исклучително значаен исчекор кој во иднина ќе даде придонес, не само во заштитата на уставно-гарантираното право на слобода на изразување, туку и ќе воспостави пракса, имателите на информации од јавен карактер да ги достават бараните податоци.

Стојалиштето на Уставниот суд е дека правото на пристап до информации од јавен карактер е составен дел од слобoдата на изразување, односно правото да се примаат информации. Имено, слободата на примање и пренесување информации претставува нормативна разработка на слободата на јавното изразување на мислата бидејќи таа е нераскинлив дел од пошироката слобода на изразување.

Во оваа постапка беше спроведен „трипартитниот тест во демократско општество”, кој го применува Европскиот суд за човекови права, со цел да оцени дали ограничувањето било оправдано, или постои повреда на слободите и правата.

Судот утврди дека во овој случај, имателот не може да се повикува на доверливи информации, па поради тоа да не ги сподели бараните податоци и затоа постои мешање во слободата на изразување, незасновано на легитимна цел и не е неопходно во едно демократско општество, со што е сторена повреда на правото на подносителот да прима информации, како составен дел од слободата на изразување.

Извор: zurnal.mk

EVN MACEDONIA

MATINA DENTAL CLINIC

AUTO SHKOLLA BEKO

VERO marketi

Претходно

“Кварацкелија е најдобриот играч во светот!“

Следно

Николоски: Автопатот Охрид–Кичево се гради со полна пареа и ноќе

Latest from Blog

Божиновска: Новиот Закон за енергетика ја зајакнува сигурноста и ја забрзува транзицијата

Министерката за енергетика, рударство и минерални суровини, Сања Божиновска, денеска учествуваше на „IFC Day in North Macedonia“, настан организиран од Меѓународната финансиска корпорација (IFC), членка на Групацијата на Светска банка, посветен на

Мери Младеновска-Ѓорѓиевска, адвокатка и поранешна министерка за правда, одликувана со орден „Витез од редот на Ѕвездата на Италија“

Со декрет на претседателот на Република Италија, Серџо Матарела, на адвокатката и поранешна министерка за правда, Мери Младеновска-Ѓорѓиевска, ѝ е доделено високото државно признание орден „Витез од редот на Ѕвездата на Италија“.

Проданоски: 10.000 тутунопроизводители од Прилеп добија субвенции

Градоначалникот на Прилеп, Дејан Проданоски, соопшти дека се исплатени субвенциите за реколтата од 2025 година за тутунопроизводителите, во вкупен износ од над 2 милијарди денари, наменети за повеќе од 15.000 корисници низ

Бразил без Нејмар и за натпреварот со Хаити

фото: RMFCTeam (X) Нејмар нема да игра и на натпреварот против Хаити на Светското првенство во 2026 година. Според новинарката Раиса Симплисио, напаѓачот на бразилската репрезентација сè уште не се опоравил од
Go toTop