Разликата во квалитетот на животот меѓу Македонија и Европската унија сè појасно се отсликува преку еден од најважните показатели – очекуваниот животен век. Најновите податоци покажуваат дека граѓаните во земјава живеат речиси пет години пократко од европскиот просек.
Според достапните статистики, во Европската унија во 2024 година очекуваниот животен век при раѓање изнесува 81,5 години. Во Македонија, пак, според податоците за периодот 2022–2024, овој показател достигнува 76,63 години, што значи разлика од околу 4,9 години.
Овој јаз не е само бројка, туку одраз на пошироки општествени услови. Животниот век е тесно поврзан со квалитетот на здравствениот систем, пристапот до медицинска грижа, превенцијата, животниот стандард, но и фактори како исхрана, загадување и социјална сигурност.
И во ЕУ и во Македонија жените живеат подолго од мажите. Во Унијата, жените имаат просечен животен век од 84,1 година, а мажите 78,9. Во Македонија, пак, жените живеат во просек 78,86 години, додека мажите 74,48 години. Иако родовата разлика кај нас е нешто помала, вкупните бројки остануваат значително пониски од европските.
Податоците покажуваат и различна динамика на закрепнување по пандемијата со КОВИД-19. Во ЕУ, по падот во 2020 и 2021 година, животниот век повторно расте и во 2024 ја надминува предпандемиската вредност. Во Македонија, иако има подобрување, закрепнувањето се одвива од пониска основа, што дополнително ја продлабочува разликата.
Експертите посочуваат дека ваквите податоци треба да се гледаат како сигнал за потреба од системски подобрувања. Подолгиот живот не е само прашање на медицина, туку резултат на целокупните услови во кои живее населението.
Во тој контекст, разликата од речиси пет години не претставува само статистика, туку јасен показател за предизвиците со кои се соочува земјата во приближувањето кон европските стандарди за квалитет на живот.
Извор: zurnal.mk
