Во екот на летните пожари кои зафатија делови од земјата, несекојдневна изјава на заменик-директорот на ЈП „Национални шуми“, Кирил Михаилов, предизвика лавина реакции и дебати на социјалните мрежи и меѓу експертите. Гостувајќи во вестите на Сител, Михаилов изнесе тврдења дека пожарите понекогаш се шират преку запалени животни и дури и потенцијално преку вештачки инсекти.
– Јас во текот на овие шест месеци видов сешто од глувче запалено кое ние пренесе пожар до лисица со запалена опашка во велешко ни направи страшна работа. Така да скакулците би сакал да ги продискутираме. Во текот на таа изјава која што беше дадена од нашите вработени ми се јавија неколку професори коишто ми кажаа дека постоја такви вештачки бубачки кои навистина може да пренесуваат пожари. Можеби треба да се направи добра анализа – изјави Михаилов, додавајќи дека 90 отсто од пожарите се предизвикани од човечки фактор.
Изјавата наиде на сериозен отпор од стручната јавност. Биологот и еколошки активист Кирил Арсовски – Пржо реагираше преку својот Фејсбук профил.
– „Напалени скакулци и попалени опашки … Веројатноста дека инсекти или запалени животни ги шират пожарите во МК е неверојатно мала, до непостоечка.“
Во поширокото објаснување, Пржо појаснува дека:
- Инсектите можат индиректно да придонесат за услови што го олеснуваат ширењето на пожари, особено кога предизвикуваат морталитет кај дрвјата и создаваат сува биомаса;
- Спомнува и дека „постои некоја далечна, теоретска можност јато на инсекти да се запали, па саѓи да се пренесат преку ветер и да предизвикаат пожар, но тоа веќе навлегува во сериозна фантастика“;
- Наведува и еден недокажан случај од САД од 2000 година, каде се претпоставувало дека штурец предизвикал шумски пожар;
- Потсетува дека вакви сценарија се дел од урбани митови, а не од научно потврдени појави;
- „Ниту една референтна организација која се занимава со шумски пожари (US Forest Service, Cal Fire, European Forest Fire Information System) не ги наведува инсектите како вектор на пожари.“
Заклучокот на Пржо е дециден:
– „Не, запалени инсекти (па и други животни) не може да предизвикаат ширење на пожар. Овој концепт е биолошки и физички невозможен во реални услови. За изјавата за вештачки инсекти – немам коментар, срамота е.“
Изјавата на Михаилов отвори широка полемика, а јавноста сè почесто бара посериозни анализи и одговорности за изнесените тврдења, особено кога станува збор за една од најчувствителните теми – заштитата од шумски пожари.
ИЗВОР: racin.mk
