Израел со закон ја ограничува моќта на судовите, на улиците масовни протести

Целта на владејачкото мнозинство е да ја отстрани можноста која досега ја имаше Врховниот суд – да укине владини одлуки кои ги смета за неразумни

Опозицијата пак обвинува дека станува збор за преземање на државата од страна на „екстремистичко малцинство“

Таканеречениот закон за „разумност“ денеска го помина првиот филтер во Кнесетот (Израелскиот парламент) со 64 гласа „за“ и 0 „против“ бидејќи опозицијата го бојктораше гласањето. Намерата на тамошната власт е јасна – сака да го „реформира“ судството, но пред се да ја укине моќта која тамошното судство ја има кон извршната власт. Клучно, идејата е да се отстрани можноста која повеќе децении ја има тамошниот Врховен суд – да укинува или стопира владини одлуки кои смета дека се „неразумни“.

Според власта, реформата е неопходна поради дисбалансот на моќ, особено во последно време, кога судовите се почесто интервенирале во политичките одлуки. Опозоцискиот лидер Јаир Лапид, пак, ја нарекува иницијативата „преземање на израелското мнозинство од страна на екстремистичко малцинство“.

Најголеми протести во историјата на Израел

Идеен творец на „реформата“, со што извршната власт ќе добие повеќе моќ, е израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху. Тој по шести пат стана премиер на Израел во декември 2022 година, отако успеа да ја состави најдесничарската влада во историјата на земјата.

Набргу по изборот, тој се зафати со мисијата да ја намали моќта на судовите над извршната власт. На тоа му се спротистави еден од новоизбраните министри. Министерот за одбрана, Јоав Галант оцени дека реформата е опасност за земјата. Нетанјаху го разреши министерот и остана на ставот дека промените во секторот ќе ја унапредат демократијата. Уште тогаш, на улиците излегоа десетици илјади.

Деновиве Нетанјаху е во болница, каде треба да му се изведе хируршка интервенција на срцето. Тоа не ја запре реформата, ниту пак одговорот на јавноста.

Протестите на улиците продолжуваат. Демонстрантите против реформите го блокираат булеварот пред Кнесетот, додека безбедносните сили но и провладини демонстранти се обидуваат да ги спречат во намерата. Полицијата употребува водни топови и други средства за да ја растера толпата.

Менувањето на членот за „разумност“ е само дел од судската реформа која ја планира Нетанјаху, а која сериозно ќе ја ограничи моќта на судовите во Израел и по други основи.