Најголемиот дел од суровото млеко за Млекара „Здравје“ доаѓа од фармата на ЗК „Пелагонија“, а дел се откупува и од сточари во пелагониските и потпелистерските села. Зад млекото што пристигнува во млекарницата стојат големата фарма на комбинатот и семејствата што одгледуваат крави во овој дел од Македонија.
На фармата на ЗК „Пелагонија“ се одгледуваат повеќе од 1.000 молзни крави. Раководителот Игор Петровски вели дека, заедно со другите категории животни, вкупниот број говеда изнесува околу 2.000 грла. За молзните крави се изградени седум штали со придружни објекти. Според информациите од фармата, сите крави се професионално селектирани и негувани со цел да го достигнат својот највисок производствен потенцијал.
Зад овие бројки стои секојдневна работа: подготовка на храната, одржување на просторот, грижа за здравјето на животните и молзење. На фармата започнува патот на суровото млеко, пред тоа да пристигне на преработка во млекарницата.
Грижата за кравите започнува со условите на фармата
„Кравите се во слободен систем на чување“, вели Петровски.
Тоа значи дека животните не се постојано врзани, туку можат да се движат во рамките на просторот што им е наменет, да пристапуваат до храната и водата и да одмораат. Организацијата на шталите треба да им овозможи да ги задоволуваат овие потреби, а истовремено да ја олесни грижата за нив.
Ваквиот систем бара и редовно одржување. Достапниот простор, чистотата на лежиштата, водата и условите во шталите се важни за здравјето и благосостојбата на кравите. Не е доволно само да се обезбеди простор за слободно движење, важно е и како тој простор се одржува и како се управува со стадото секој ден.
Посебно внимание бараат деновите со високи температури. Топлинскиот стрес може да влијае врз однесувањето на животните, внесувањето храна и производството на млеко. Затоа, условите во кои престојуваат кравите се дел од работата на фармата исто колку и нивната исхрана.
Од нивите до оброкот на животните
Исхраната е еден од важните делови во одгледувањето молзни крави. Нивните потреби се разликуваат зависно од здравствената состојба и периодот на лактација, а составот на оброкот може да влијае врз количината и составот на млекото.
Во исхраната се користат фуражни култури и концентрати, а нивното соодветно комбинирање е важно за здравјето на животните. Обезбедувањето храна и подготовката на оброците затоа се составен дел од организацијата на млечната фарма.
ЗК „Пелагонија“ има и земјоделско производство и произведува концентрати за различни категории говеда. Така, работата на нивите е поврзана со сточарството и со секојдневната грижа за стадото.
Што покажува млекото за здравјето на вимето
Грижата за молзните крави вклучува следење на нивната здравствена состојба и одржување хигиена при молзењето. Промените во здравјето на животното можат да се одразат и врз произведеното млеко.
Бројот на соматски клетки е еден од најважните индикатори за здравјето на вимето. Зголемените вредности можат да укажуваат на воспалителни процеси во него.
Тој, сепак, е само еден од показателите. Оценката на суровото млеко бара соодветни анализи, а условите за одгледување не ги заменуваат лабораториските контроли. Податоците за квалитетот и потеклото одговараат на различни прашања: едните ја опишуваат состојбата на млекото, а другите покажуваат од каде е набавено.
Во снабдувањето учествуваат и локалните сточари
Покрај фармата на ЗК „Пелагонија“, во снабдувањето на Млекара „Здравје“ учествуваат и производители од пелагониските и потпелистерските села. Фармата го обезбедува најголемиот дел од суровото млеко, а откупот од локалните сточари е дополнителен дел од снабдувањето.
Кога се зборува за домашно потекло на суровото млеко, тоа значи дека млекото е добиено од крави одгледувани на фарми во Македонија. Местото каде што се преработува и пакува е посебен податок, а потеклото на суровината за конкретен производ се утврдува преку евиденцијата за снабдување и производство.
Така, приказната за млекото на „Здравје“ ги поврзува фармата на ЗК „Пелагонија“ со сточарите од околните села. Пред млекото да пристигне во млекарницата, зад него е секојдневната работа со животните, храната и шталите. На тие фарми започнува неговиот пат до потрошувачите.
